2011.04.16Jozef: Van hoog naar laag en terug

Toelichting gehouden door Bert Lodewijckx.

De twee stukken lezing uit het Jozef verhaal die we zonet gelezen hebben zijn maar een klein onderdeel van de ontmoeting tussen Jozef en zijn broers in het machtige Egypte. De wereld lijdt honger, de broers gaan naar Egypte omdat er door het wijze beleid van onderkoning Jozef nog graan te vinden is, je weet wel van vorige week die droom van de zeven vette jaren en de zeven magere jaren. Het lijkt in het verhaal dat Jozef een spel speelt met zijn broers alsof hij wraak neemt op datgene wat ze hem hebben aangedaan toen ze hem verkochten als slaaf voor Egypte. Niets is minder waar. Jozef is de regisseur van een louteringsproces. In het verhaal wordt een broer gevangen gehouden, Jozef wil in ruil Benjamin zien, de jongste en geliefde zoon van Jacob nu Jozef voor hem dood lijkt. Simeon blijft achter in de gevangenis de anderen gaan beladen met graan naar huis maar in hun plunje zak zit het goud van de aankoop van het graan. De broodvraag, wordt een schuldvraag. De broers voelen zich in de schuld staan ten opzichte van die machtige heerser. Met deze komt de schuldvraag van wat ze gedaan hebben met Jozef ook prangend naar boven, het levert heel wat gesprek op, het besef van wat ze hebben aangedaan groeit. Gedreven door de honger, gaan ze terug naar Jozef, de onderkoning, met Benjamin, al betekende dat heel wat loslaten van Jacob, nu moet hij ook zijn jongste loslaten, hij die zo beschermend was voor zijn twee jongste zonen, Jozef en Benjamin. Dit loslaten is ook een loutering Voor Jacob die altijd zijn twee jongste zonen bevoordeeld heeft. Jozef ontmoet Benjamin en laat hen allen gaan, weer heeft hij het goud verstopt in hun plunjezak, bij benjamin verstopt hij ook zijn beker. De beker als het symbool van het leven van de eigenaar, bij de geboorte was het een oud gebruik dat kinderen een beker kregen met hun naam in als symbool van hun leven. Het wordt een laatste test. Waarom heb je mijn beker gestolen vraagt Jozef na hij hen laat oppakken. Hij wil Benjamin gevangen nemen en dan komt die schitterend mooie passage die we gelezen hebben, dat Juda Het opneemt voor benjamin en dan breekt Jozef. Juda die hem als eerste verraden heeft, neemt het nu op voor de jongste, voor de minste, de kleinste. Dan weet Jozef dat ze tot de volle waarheid van de broederschap zijn gekomen. Als de oudste het opneemt voor de jongste, dan geschied er gerechtigheid, dan gelden er andere wetten dan ieder voor zich, de afgunst die regeert. Nu regeert de broederlijkheid, het weer opkomen voor mekaar. En dan met alle emoties van dien maakt Jozef zich bekent. Ik ben het Jozef en weet je ik ben ook mijn weg van loutering gegaan want ik ervaar dat God met mij een bedoeling heeft gehad. Hij heeft mij hier gebracht om jullie het leven te redden. Het verhaal van Jozef is niet het verhaal van wrok en rancune maar van levenskracht, jezelf terugvinden, je zending vinden, tot waarheid komen, en de broederschap terug vinden zowel voor de broers als voor Jozef.

Een hartverwarmend verhaal maar vanuit de voorbereiding zagen wij een link met het wereldgebeuren van vandaag. Wij leven in een hongerende wereld. Net als toen in Egypte stromen er vluchtelingen en asielzoekers het land binnen. Ze vragen aan de onderkoning, de minister van asiel en vreemdelingenzaken, een onderkomen, wat brood en wat eten! Is hier ook loutering in het spel. Zijn wij die jonge broer die ooit zo pronkerig deed? Hoe zit het met onze broederschap, zien wij hen nog als broers en zussen in eenzelfde wereld? De hele problematiek van economische vluchtelingen roept en vraagt naar een nieuwe bijbelse economie waar delen weer belangrijk wordt maar misschien moeten wij ook eerst door een louteringsproces! Welke verantwoordelijkheid dragen wij: Zijn wij ons bewust van de koloniale exploitatie in het verleden? Zijn wij ons bewust van de goedkope grondstoffen die wij willen waar we geen vragen stellen bij de uitbuiting die dat meebrengt? Welke verantwoordelijkheid dragen wij in de verarming van de wereld? De genade van welstand, onze kennis van wetenschap, onze know how; kunnen wij dat zien als de genade Gods die we ten dienste hebben te stellen aan al onze broers en zussen in de wereld. Zoals Jozef zegt, het is God die mij tot hier gezonden heeft om allen te redden.

Anderzijds hebben de verarmde landen zich ook vragen te stellen: Welk beleid is hier gevoerd, hebben wij de juiste leiders, het wordt tijd dat daar Jozefs opstaan die kiezen voor de bijbelse economie van solidariteit en delen, wijs bestuur en toekomstvisie. De opstanden in de Arabische wereld hebben hopelijk een louterend effect en resulteren hopelijk in een nieuw beleid dat aan ontwikkeling werkt? Wat is de verantwoordelijkheid van kleine boeren? Is er nog een mentaliteit aanwezig waar mensen kiezen voor hun eigen ontwikkeling en situatieverbetering?

In het Jozef verhaal dat volgt blijft de honger duren, Jacob komt in Egypte wonen met heel zijn familie. En Jozef verzamelt alles, alle rijkdom, alle bezittingen worden aan Jozef gegeven. Hij zorgt ervoor dat alles verdeeld wordt en dat het leven van heel Egypte vruchtbaar wordt. Geen concurrentie meer, geen machtsstrijd, pure Bijbelse economie waar enkel het algemeen belang telt en niet meer het voorrecht van enkelen.

Jozef was een dromer, staan wij hier te dromen, bestaat dat wel een wereld waar leiders regeren in functie van het algemeen belang. Is er wel een wereld waar broederlijkheid regeert. Op het eerste gezicht niet, alhoewel, de vluchtelingenstroom is een schreeuw naar een louteringsproces, zullen wij oog en oor hebben voor benjamin, de jongste, de kleinste, de minste. Zullen wij broederlijk samenleven alles en allen verbonden met elkaar. Wie weet roept God jou op doorheen alle miserie en ben jij gezonden om hier en nu te delen, have en goed, niet in het bezit van jou alleen maar in broederlijkheid gegeven aan iedereen.

 

Welkom...

...welkom op onze website.(Vleugel)

Kalender

December 2017
M D W D V Z Z
27 28 29 30 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31

Nieuw

 

Kijk naar Nieuws- Rondom de Vleugel

Inloggen